This article is available in Turkish.
Her profesyonel sporcunun yılda ortalama bir kere performansını kısıtlayan bir sakatlanmayla karşılaştığı düşünüldüğünde amatörler için de bu durum kaçınılmazdır.
Sportif aktivite esnasında yaşanan sakatlıklar kas ve iskelet sistemi üzerinde hasara neden olabilmektedir. Bu yaralanmaların boyutu basit bir cilt yaralanmasından cerrahi işlem gerektirenlere kadar oldukça geniş bir aralık içerisinde değerlendirilebilir.
O halde bu yazıda, amatör sporcularda sıklıkla görülen yaralanmaların neler olduğuna ve tedavilerinde nasıl bir yol izlendiğine birlikte bakalım.
İncelemek isteyebilirsiniz: Futbol, Basketbol ve Voleybol Sporcularında Sık Görülen Yaralanmalar
Sık Karşılaşılan Spor Sakatlıkları Nelerdir?
Profesyonel veya amatör tüm sporcuların spor sırasında karşılaşabileceği yaralanmalara “spor yaralanmaları” denilmektedir. Semptomların çoğu hemen fark edilirken nadiren de olsa bazı yaralanmanın etkisi ilerleyen günlerde ortaya çıkabilmektedir.
Sakatlanmalara karşı amatör sporcuların daha dikkatli olması gerekir. Ani harekette bulunmaları, yeterince su tüketmemeleri ya da ısınma egzersizleri yapmamalı gibi daha pek çok faktör sporcuları yaralanmalara daha açık hale getirir.
Öyleyse spora yeni başlayanların sıklıkla karşılaştığı sakatlıklar nelerdir? İşte yanıtı;
- Kramplar
- Ayak Bileği Burkulması
- Kasık Çekmesi
- Tenisçi Dirseği
- Ön Diz Ağrısı
- Baldır Ağrıları
- Arka Adele Çekmesi
- Patellofemoral Sendrom
- Menisküs Yırtılması
- Omuz Çıkığı
Aşağıda, yaygın görülen spor sakatlıklarını detaylı bir şekilde inceleyeceğiz. Hadi başlayalım!
1. Kramplar
En yaygın spor sakatlıklarının başında kramplar ya da bir diğer adıyla kas spazmları yer alır. Kramp oluşumuna neden olan pek çok faktör vardır. Kas zorlanması, su kaybı, ısınmadan egzersize başlanması, konsantrasyon eksikliği, odaklanamama ve kas yorulması krampa neden oluşan yaygın risk faktörleridir.
2. Ayak Bileği Burkulması
Ayak bileğinde meydana gelen yumuşak doku yaralanmalarının büyük bir kısmı, bileğe ani yük uygulanması durumunda ortaya çıkar. Çoğunlukla ayak bileği burkulmaları dıştan içe doğru oluşur. Gerilen dış bağlar burkulmaya neden olur.
Burkulmanın yönünün farklı olduğu durumlar da vardır. Darbenin ya da travmanın derecesine göre iç bağlarda ve liflerde deformasyon oluşabilir. Burkulma sonucu oluşan ağrı, kısa sürede geçebileceği gibi zedelenme durumlarında uzun sürebilmektedir.
3. Kasık Çekmesi
Kasık zorlanmaları sporcuların en sık karşılaştığı yaralanmalardan biridir. Kasık kası ağrısı genellikle futbol ve basketbol oyuncularında sıklıkla görülmektedir. İç bacak kaslarının aşırı zorlanması sonucu ortaya çıkmaktadır.
Genellikle antrenman öncesi yeterli ısınma yapılmadığında oluşmaktadır. Amatör sporcuların en sık yaptığı hatalardan biri budur. Oyun esnasında kalça eklemi ve bacak kası kullanımına bağlı meydana gelmektedir. Kasık çekilmesi için en iyi iyileşme yolu dinlenmedir.
4. Tenisçi Dirseği
Dirsek ve el bileğinin sürekli kullanıldığı golf ve tenis gibi spor dallarında yaygın bir sakatlanma türüdür. Dirsek eklemi ve kasların zorlanması sonucu tendonlarda zedelenmeler ve yırtılmalar oluşabilir. Hissedilen ağrı oldukça fazladır.
Sporcular dirsek, el, el bileği ve ön kolunda şiddetli bir ağrıya maruz kalır. Hafif kol egzersizleri ve buz tedavisi bu tür sakatlıkların tedavisinde başvurulan yöntemlerdir.
Öneri Yazısı: Sporcularda Çoklu Bağ Yaralanmaları Tanı ve Tedavi Yolları
5. Ön Diz Ağrısı
Diz hareketlerinin yanlış tekrarlanması sonucu ön dizde bulunan kıkırdakların hasar almasıyla oluşur. Uygulanan hareketlerin diz yapısına uygun olmaması önemli bir risk faktörüdür.
Ön diz ağrıları için genellikle cerrahi müdahaleye gerek kalmadan ilaç ve hafif egzersizler gibi basit tedavi yöntemleri uygulanır. Amatör sporcularda sıkça görülen bir yaralanmadır.
6. Baldır Ağrıları
Sporcularda baldır ağrıları genellikle yorucu antrenmanlar sonrasında oluşmaktadır. Ağrısı uzun sürmemekle birlikte yeterli dinlenme, buz tedavisi ve ilaç takviyesi ile geçebilmektedir.
Çoğu zaman stres kırıkları da baldır ağrılarına neden olabilir. Bu nedenle ayrımı zor olabilir. Eğer dinleniyor ve ağrı kesicinizi içmenize rağmen geçmiyorsa hekim desteği alabilirsiniz.
7. Arka Adele Çekmesi
Uyluk arka kısmında bulunan hamstring kaslarına yüklenilmesi sonucu oluşmaktadır. Arka adele çekmesi genellikle ani sıçramalar ve dönüşler gerektiren sportif aktiviteler esasında ortaya çıkar.
Hamstring kasları, günlük yaşam aktivitelerinin gerçekleşmesinde de aktif rol oynadığı için geç iyileşebilmektedir. Yaralanma ağır derecedeyse sporcunun yürüme ve koşma gibi eylemlerde bulunamamasına neden olmaktadır.
8. Patellofemoral Sendrom
Diz ekleminin darbe alması ya da zorlanması durumunda diz kapağının altında bulunan bağ dokunun zedelenmesi sonucu patellofemoral sendrom oluşur. Sıklıkla aşırı hareket eden genç sporcularda karşılaşılan bir yaralanma türüdür.
Yumuşak taban destekli ayakkabılar tedavi sürecinde önemli rol oynar. Sporcular basit egzersizlerde bulunarak ağrının şiddetini azaltabilir.
9. Menisküs Yırtılması
Menisküs yırtılması, en yaygın sporcu hastalığı olarak bilinmektedir. Oluşumundaki temel sebep ani dönüş hareketleri ve dize alınan darbeler olarak gösterilmektedir.
Özellikle futbolcularda sıklıkla rastlanmaktadır. Hareket kontrolünün sağlanamadığı durumlarda eklemde hissedilen şiddetli ağrı sonucu ortaya çıkmaktadır. Bununla birlikte hareket ederken kitlenme sendromlarıyla da karşılaşılabilmektedir.
Öneri Yazısı: Sporcularda Menisküs Yırtığı Nedir? Belirtileri Nelerdir?
10. Omuz Çıkığı
Omuz çıkığı sıklıkla öne doğru olmaktadır. Güçlü bir darbe gelmesi sonucu olabileceği gibi travmatik yaralanmalarla da meydana gelebilmektedir. Omuz çıkıklarının tedavisinde çoğu zaman cerrahi müdahale uygulanmaktadır.
Sağlıklı yaşam hakkında çok daha fazla öğrenmek için Sporsepeti’nin Spor Kütüphanesi’ni ziyaret edebilirsiniz.