Çoklu bağ yaralanmaları genellikle sporcu rahatsızlığı olarak bilinse de her yaş grubundan bireyde görülebilmektedir. Sıklıkla yüksek tempo ve temas sporlarında sporcunun ani hareketlerde bulunmasıyla ortaya çıkmaktadır.
Dizde çoklu bağ yaralanmaları, doğru tedavi yolu izlenmediğinde hareketi önemli ölçüde kısıtlar ve kişinin gerek günlük faaliyetlerinin gerek spor yaşantısının aksamasına neden olur. Bu nedenle bağ yaralanmalarının tanı ve tedavi yollarının bilinmesi sporcular için önemlidir.
Dizde Çoklu Bağ Yaralanması Nedir?
Çoklu bağ yaralanması, iki ya da daha fazla diz bağının hasar almasıdır. Diz eklemi, kişinin günlük faaliyetlerini yerine getirmesini sağlayan vücut yükünü taşıyan önemli bir eklemdir.
Diz ekleminde oluşan bir hasar, kişinin hayat kalitesinin ciddi ölçüde düşmesine neden olur. Dizde çoklu bağ yaralanmaları özellikle sporcularda ve sporla ilgilenen bireylerde sıklıkla görülmektedir. Bu tür yaralanmalarda kişinin spora dönüşü bir yılı bulabilmektedir.
İncelemek isteyebilirsiniz: Sporcularda Menisküs Yırtığı Nedir? Belirtileri Nelerdir?
Dizde Çoklu Bağ Yaralanması Neden Olur?
Bağ yaralanmalarına neden olan pek çok faktör sayılabilir. Ani hareketlerde bulunmak bu tür yaralanmaların meydana gelmesindeki en büyük etken olarak bilinir. Genel olarak çoklu bağ yaralanmalarının başlıca sebepleri şu şekildedir;
- Kişinin aniden yavaşlaması ya da yön değiştirmesi
- Dize direkt olarak darbe almak
- Sıçrama ya da dönme sonucu dengesiz düşme
- Spor için uygun olmayan ekipman kullanımı
- Egzersiz uygulamalarını yanlış zemin üzerinde yapmak
- Hareket kontrolünü sağlayamamak
Dizde oluşan sakatlıklar arasında ön çapraz bağ yaralanmaları yaygındır. Son yapılan araştırmalar, erkeklere nazaran ön çapraz bağ yaralanmalarının kadınlarda daha sık görüldüğünü göstermiştir.
Çoklu Bağ Yaralanmalarında Tanı
Diz ekleminde oluşan bağ yaralanmalarının büyük bir kısmı, diz çıkığı olarak meydana gelir. Bununla birlikte travmaya bağlı gelişebilmektedir. Darbenin şiddetine göre ilk semptomlar bazen dakikalar bazen saatler içerisinde görülmektedir.
Dizdeki şişkinlik artar ve kişi yürümekte zorluk yaşar. Bu durumda yapabileceğiniz en iyi şey acil servise başvurmaktır. Gerçek tanıyı koyacak olan ortopedi uzmanı olacaktır.
Çoklu Bağ Yaralanmalarının Tedavisi
Çoklu bağ yaralanmalarında izlenen tedavi yolu kişiden kişiye ve yaralanmanın şiddetine göre farklılık göstermektedir. Doğru tedavi yönteminin belirlenmesi için ilk olarak hastanın yaşı, cinsiyeti, spor geçmişi ve herhangi bir hastalığı olup olmadığı gözetilmelidir.
Bu tür yaralanmalarda en yaygın tedavi yolu breys kullanımıdır. Breys, bir tür diz ortezi olup koruyucu ekipman olarak kullanılmaktadır.
Düşük tempolu diz egzersizleri sonrasında izlenen tedavi yoludur. Buradaki amaç, yaralanma sonrası dizde oluşan hareket açıklığının kapatılmasıdır. Diz etrafındaki kaslar için güçlendirme egzersizleri yapılması son derece önemlidir.
Dizde Çoklu Bağ Yaralanmaları Kimlerde Görülür?
Çoklu bağ yaralanmaları sıklıkla sporcularda görülmektedir. Bununla birlikte fazla kiloları olan bireylerde dizlere binen yük miktarı arttığından dolayı diz ekleminde hasar oluşabilmektedir.
Futbol, basketbol, voleybol ve tenis gibi yüksek efor ve temas gerektiren sporlarla ilgilenen kişilerde ani darbeye ya da travmaya bağlı, çoklu bağ yaralanmaları ortaya çıkabilir. Yalnızca sporcuların değil herkesin karşılaşabileceği ciddi bir sağlık sorunudur.
Dizde Çoklu Bağ Yaralanmalarından Korunmak İçin Neler Yapılmalı?
Diz ekleminin korunması hem günlük hayatın hem sportif faaliyetlerin sürekliliği için son derece önemlidir. Korunma yöntemlerini uyguladığınızda çoklu bağ yaralanması başta olmak üzere çoğu diz yaralanmasını önlemeniz mümkündür.
Öyleyse, dizde çoklu bağ yaralanmasını önlemek için dikkat etmeniz gerekenler nelerdir? Birlikte bakalım.
- Diz çevresindeki kaslarınız için güçlendirme egzersizleri yapabilirsiniz. Bilhassa, ön bacak kasları ve arka bacak kaslarını güçlendirmek yaralanma riskini azaltır.
- Egzersiz esnasında ayak yapınıza uygun ayakkabılar tercih ederek diz sakatlıklarını önleyebilirsiniz.
- Isınma ve soğuma egzersizleri yaparak diz çevresindeki kas ve bağları güçlendirebilir, bu sayede yaralanmaları azaltabilirsiniz.
- Aşırı antrenman yapmaktan ve dizlerinizi zorlamaktan kaçının.
- Diz eklemini iyileştirmek için düzenli yürüyüş yapmak iyi gelir.
- Dizinizde ağrı hissediyorsanız mutlaka doktora danışın ve dizlerinizi dinlendirin.
- D vitamini kontrollerinizi yaptırın.
- Spor sonrası dinlenme ve iyileşme dönemlerine yeterli özeni gösterin.
- Fazla kilolarınızdan kurtularak dizlerinizdeki ağırlığı azaltın.
- Egzersizleri doğru tekniklerle yapmaya çalışın. Bu sayede vücudunuzu doğru bir pozisyonda tutarak yaralanma riskini en aza indireceksiniz.
Sporcu yaralanmaları hakkında daha fazla içeriğe ulaşmak için Sporsepeti’nin Spor Kütüphanesi’ne hemen göz atın!